Güneydoğu Anadolu Mutfağına Lezzetini Veren Sırlar

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin mutfak kültürü iklim ve bölge insanının geçim kaynaklarından etkilenerek oluşmuştur. Bölgenin denize uzak bir konuma sahip olması nedeniyle balık bu bölgede fazla tüketilmemekte ve yine bu nedenle tariflerde yer almamaktadır. İnsanların eski zamanlardan bu yana ana geçim kaynağı bu bölgede hayvancılık olmuş ve bu sebeple de bölgede kullanılan başlıca tariflerde baş rol çoğunlukla ete verilmiştir. Anadolu’nun her bölgesinde olduğu gibi bu bölgesinde de misafire verilen önemin en çok gözlendiği yer sunulun yemeklerdir öyle ki misafire sunulan yemeklerde mutlaka et bulunmalıdır. Sunulan yemekte et kullanılmamış olması bazı insanlar tarafından ayıp kabul edilmektedir.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi yer aldığı iklim kuşağı dolayısıyla çoğu meyve ve sebzenin üretimine uygun değildir. Bölgede en çok yetişen sebzeler başlıca: patlıcan, domates, biber ve soğandır. Bu sebzelerin olduğu yemek tarifleri bu bölgede sıkça kullanılmaktadır. Bölgede yaz aylarının sonuna doğru başlıca meşgale kışa hazırlıktır. Her ev patlıcan kurutmak ve domates konservesi hazırlamak gibi uğraşıları imece usulü komşularıyla birlikte hallederek kışın gelecek sert soğuklara hazırlık yapar. Tüm bu sayılanların içinde bölge mutfağının lezzet sırrı kesinlikle eski insanların içinde bulundukları yokluk ve sahip olduklarıyla oluşturdukları mutfak kültürdür.

Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Meşhur Yemekleri

 Güneydoğu Anadolu Bölgesi bulunduğu konum itibariyle farklı yemek kültürlerinin etkisi altında kendine özgü zengin bir mutfak oluşturmuştur. Çoğu ana yemekte et kullanılmakta ve tatlılarda bol şerbet ile yapılmaktadır. Bölgede en çok yer edinen yemeklerden lahmacun ince açılmış hamurun üzerine kıyma, soğan, sarımsak ve maydanoz gibi malzemelerin sürülüp fırınlanmasıyla yapılır. Çıtır ve ince olması makbuldür.

Bölgenin mutfak kültürünü tek başına yansıtan alinazik bölgede çokça tüketilen patlıcan ile hazırlanan tabanın üstüne kuşbaşı et konularak sunulan bir ana yemektir. İçli köfte bölgenin yapımı ustalık isteyen yemeklerinden bir tanesidir. Hazırlanan hamurun bir top şeklinde oyularak içine kıymadan bir iç koyulması ile yapılan kızartılarak ya da haşlanarak tüketilen bir yemektir. Dolma yazın taze patlıcan, biber ve kabakla hazırlanırken kışın bu sebzelerin kurutulması ile elde edilen kurutmalıklarla hazırlanan bir yemektir. Bu kurutmalıkların hazırlanması bölge insanı için oldukça önem arz etmektedir özellikle yaz aylarının sonuna doğru her evin balkon ve bahçe duvarı bu kurutmalıkların asılmasıyla rengarenk olur. Çiğköfte ise bulgur, salça, soğan gibi malzemelere kıyılmış etin de eklenerek yoğurularak hazırlanan bir yemek olup bölgedeki çoğu yemeğin aksine sıklıkla erkeklerin yaptığı birkaç yemekten bir tanesidir.

Güneydoğu Anadolu’ya Özgün Tatlılar

Tatlılar bölgenin mutfağında et yemekleri ile birlikte oldukça fazla yer tutar. Bölgede sıkça yapılan ve yurt genelinde hatta Dünya’da da bilinirlik kazanmış tatlıların bazıları şunlardır: baklava, katmer ve kadayıf. Bölgenin hatta ülkenin en meşhur tatlılarında baklavanın yapımı büyük maharet istemektedir. Oldukça ince açılan kat kat hamurların arasına Antep fıstığı koyularak fırınlanır. Pişen baklava üzerine şerbet dökülerek sunulur. Yine hamur ve Antep fıstığı ikilisi ile hazırlanan katmerin baklavaya göre yapımı daha kolaydır. Yufka şeklinde açılan hamurun içine Antep fıstığı konularak pişirilmesi ile hazırlanır. Kadayıf özellikle bayramlarda gelecek olan misafire hazırlanan bir tatlıdır. Tel kadayıfın içine Antep fıstığı veya ceviz koyularak tepsiye basıldıktan sonra fırınlanıp en son üzerine şerbet dökülerek sunulur. Kahke özellikle Gaziantep yöresinde bayram öncesi büyük bir özveri ile yapılan bir çeşit simittir. Tereyağı, susam ve tarçın içeren hamurun pekmez ile tatlandırılmasıyla hazırlanır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir